මනසේ පැළ කරන සංකල්ප සහ බුද්ධ චරිතයේ ප්රායෝගිකත්වය..
සම්බුදු තෙමඟුල සමරන මේ උදාර වෙසක් දිනයේදී, බුදුහිමියන්ගේ ජීවිතය දෙස මනෝවිද්යාත්මක සහ ප්රායෝගික දෘෂ්ටියකින් බැලීම කාලීන අවශ්යතාවකි. වත්මන් ස්නායු විද්යාවේ අප කතා කරන "සංකල්ප පැළ කිරීම" (Conceptual Planting) යන්න, මීට වසර 2600කට පෙර බුදුරජාණන් වහන්සේ තම චරිතයෙන් ප්රායෝගිකව පෙන්වා දුන් මනෝවිද්යාත්මක ක්රියාවලියකි. මිනිසෙකුගේ හැසිරීම තීරණය වන්නේ ඔහුගේ මනසේ පැළවෙන සංකල්ප මතයි. බුදුහිමියන් සමාජයේ විවිධ මිනිසුන්ගේ සිත් උඩුයටිකුරු කළේ මේ හරහායි.
ආත්ම අභිමානය මතු කිරීම: අංගුලිමාල, පටාචාරා වැනි දැඩි මානසික කම්පනයට (Trauma) ලක්වූවන්ගේ සිත් තුළ "තමාටද ස්වයං-සුවය සහ විමුක්තිය ලැබිය හැකිය" යන සාධනීය සංකල්පය පැළ කිරීම.
අභියෝග හමුවේ නොසැලීම (Resilience): නින්දා අපහාස සහ ප්රශ්න හමුවේ කඩානොවැටී, ඒවා උපේක්ෂාවෙන් විශ්ලේෂණය කර විසඳාගැනීමේ චින්තන රටාව තමන් වහන්සේගේම ජීවිතයෙන් පෙන්වා දීම.
විචාර බුද්ධිය (Critical Thinking): අන්ධ භක්තියෙන් තොරව, ඕනෑම කරුණක් ප්රඥාවෙන් විමසා බැලීමේ "කාලාම සූත්ර" ප්රතිපත්තිය සමාජගත කිරීම.
අද සමාජ මාධ්ය හරහා නිෂේධාත්මක දේ වේගයෙන් පැළවන යුගයක, අපේ සහ අපේ දරුවන්ගේ සිත් තුළ සහකම්පනය (Empathy), තාර්කික චින්තනය සහ ධෛර්යය වැනි උදාර සංකල්ප පැළ කිරීමට මේ වෙසක් සමයේ අධිෂ්ඨාන කර ගනිමු.
බාහිර ආමිස පූජාවෙන් ඔබ්බට ගොස්, අපේ සිතිවිලි රටාව (Mindset) යහපත් අතට පරිවර්තනය කරගැනීම සැබෑ ප්රතිපත්ති පූජාවයි!
ඔබ සැමට පින්බර වෙසක් මංගල්යයක් වේවා!
- මහාචාර්ය අතුල සුමතිපාල
සම්බන්ධිත පුවත් | Related News
ප්රධාන පුවත්
මහා සංඝරත්නයට, සම්බුද්ධ සාසනයට ද්වේෂසහගතව අගෞරව කිරීම පිළිබඳව කුප්රකට
ගම්මන්පිල සහ ඉන්දීය නීති සමාගමේ පාලන හවුල්කරු සුරනා අතර හමුවක්.. සාකච්ඡාව පිටුපස සැඟවුනු ඉන්දීය න්යාය පත්රයක් තිබුනාද?
චීනය සහ ශ්රී ලංකාව දේශසීමා හරහා සිදුවන මාර්ගගත සූදු හා විදුලි සංදේශ වංචා මර්දනය කිරීමට දැඩිව එක්ව ක්රියා කරනවා!-ශ්රී ලංකාවේ චීන තානාපති කාර්යාලය
චීන ජනපති ලබන සතියේදී උතුරු කොරියාවේ සංචාරයකට සැරසෙයි..
සිංහල ජාතිකවාදී රාජ්ය ජාතිය ආගම පදනම්කර ගෙන වර්ග සංහාරයක් සිදුකළා.. දෙමළ ජනතාවට එරෙහිව වර්ග සංහාරයක් සිදුකළා කියලා උතුරු පළාත් සභා ප්රකාශනයෙන් කියවෙනවා.. - ජීවන්ත පීරිස් පූජකවරයා යළිත් කියයි..
භාණ්ඩාගාර කොල්ලය ගැන භාණ්ඩාගාර වාර්ෂික වාර්තාවේ කිසිම සඳහනක් නෑ.. - රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන්
සහල් ආනයනය කරන්නේ ජනතාවට සහන සැලසීමේ අරමුණින් නොවේ.. නිලධාරීන්ගේ සහ ඇමතිවරුන්ගේ අතයට කොමිස් ලබාගැනීමේ "ජානගත බැඳීමක්" නිසා.. - ජාතික ගොවිජන එකමුතුවෙන් චෝදනා
ජනපති අනුර හන්දි හන්දි ගානේ කියන ඩොලර් මිලියන 1,000 ක සංචිතයක් නෑ.. - රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන්
බටගොඩ 'සෙනෙහසේ කැදැල්ල' වැඩිහිටි නිවාසය සම්පූර්ණයෙන්ම ගිනිබත් වෙයි.. - 11ක් මරුට - තුනක් අතුරුදන්
ගෝඨාභය කොටු කරන්න නින්දිත වෑයමක් ක්රියාත්මකයි.. - සරත් වීරසේකරගෙන් හෙළිදරව්වක්
හුදෙකලා සිද්ධීන් පදනම් කර ගනිමින් මහා සංඝරත්නයට අපහාස කිරීමේ දැවැන්ත කුමන්ත්රණයක් ක්රියාත්මකයි - මහාචාර්ය පූජ්ය මැදගොඩ අභයතිස්ස හිමි
අනුර මේ ගෙනියන්නේ අහිංසකයන්ගේ ලේ උරා බොමින් ගජමිතුරන්ට “රෝල්ස් රොයිස්” පුදන නරුම පාලනයක්.. - විමල් වීරවංශ
සුරේෂ් සලේ සිය දිවි නසා ගැනීමේ අවදානමක්..
අමෙරිකාවෙන් ශ්රී ලංකාවට 12.5%ක අමතර ආනයන බද්දක්..
ගෝඨාභයට සහ හමුදා නිලධාරීන් දෙදෙනෙකුට විදෙස් ගමන් තහනමක්..
නීතීඥ සංගමයෙන් ජනපතිට දැඩි විරෝධයක්..