කියුබාවේ හිටපු ජනාධිපති රාවුල් කස්ත්‍රෝ අත්අඩංගුවට ගැනීමට ඇමෙරිකානු ප්‍රාන්තයකින් වරෙන්තුවක්

Oct 20, 2026 at 09:40 AM

|

Lanka Leader

කියුබාවේ හිටපු ජනාධිපති රාවුල් කස්ත්‍රෝ අත්අඩංගුවට ගැනීම සඳහා ෆ්ලොරිඩා ප්‍රාන්තයේ විනිසුරුවරයෙකු විසින් වරෙන්තුවක් නිකුත් කර ඇති බව එම ප්‍රාන්තයේ නීතිපතිවරයා ඊයේ(19) ප්‍රකාශ කළේය. මේ වන විට 95 හැවිරිදි වියේ පසුවන රාවුල් කස්ත්‍රෝට එරෙහි මෙම පියවර, කියුබාවට එරෙහිව මාස ගණනාවක් තිස්සේ වොෂින්ටනය ගෙන යන පීඩන ව්‍යාපාරය තවත් උත්සන්න කිරීමක් සනිටුහන් කරයි.

මෙම වරෙන්තුවට අදාළ වන්නේ 1996 වසරේදී කියුබානු කොමියුනිස්ට් විරෝධී පිටුවහල් කණ්ඩායමක් විසින් මෙහෙයවන ලද ඇමෙරිකානු ගුවන් යානා දෙකක් කියුබානු වෙරළට ඔබ්බෙන් වෙඩි තබා බිම හෙළීමේ සිද්ධියයි. එම ප්‍රහාරය සඳහා නියෝග ලබා දුන්නේ රාවුල් කස්ත්‍රෝ බවට ඇමෙරිකානු බලධාරීහු චෝදනා කරති.

“අද අපි රාවුල් කස්ත්‍රෝට එරෙහිව පළමු මට්ටමේ මිනීමැරුම් සිදුකිරීමට කුමන්ත්‍රණය කිරීමේ චෝදනා යටතේ ප්‍රාන්ත මට්ටමේ නඩු පැවරීමක් සහ අත්අඩංගුවට ගැනීමේ වරෙන්තුවක් ප්‍රකාශයට පත් කරනවා” යැයි ෆ්ලොරිඩා ප්‍රාන්ත නීතිපති ජේම්ස් උත්මයර් මියාමිහි පැවති මාධ්‍ය හමුවකදී පැවසීය.

මෙම මෙහෙයුමට සම්බන්ධ වූ බව කියන කියුබානු ඔත්තු සේවා ජාලයක් පිළිබඳ සාක්ෂි සහ සාක්ෂිකරුවන්ගේ ප්‍රකාශ පැමිණිලි පාර්ශ්වය විසින් රැස්කර ඇති බවද ඔහු සඳහන් කළේය. එම ජාලය හරහා රාවුල් කස්ත්‍රෝ ගුවන් යානා වෙඩි තබා බිම හෙළීමට නියෝග කළ බවට චෝදනා එල්ල වන බව ඔහු වැඩිදුරටත් පැවසීය.

මීට අමතරව, මැයි මාසයේදී ඇමෙරිකානු අධිකරණ දෙපාර්තමේන්තුව විසින් රාවුල් කස්ත්‍රෝට සහ තවත් පස්දෙනෙකුට එරෙහිව වෙනම අධිචෝදනා ගොනු කරනු ලැබීය. ඒවාට මිනීමැරුම්, ඇමෙරිකානු පුරවැසියන් ඝාතනය කිරීමට කුමන්ත්‍රණය කිරීම සහ ගුවන් යානා විනාශ කිරීම යන චෝදනා ඇතුළත් වේ.

මෙම අධිචෝදනා සම්බන්ධයෙන් ප්‍රතිචාර දක්වමින් කියුබානු ජනාධිපති මිගෙල් ඩියස්-කැනෙල් එය හැඳින්වූයේ “කිසිදු නීතිමය පදනමක් නොමැති දේශපාලන උපාමාරුවක්” ලෙසිනි. හවානා නගරයට එරෙහි අනාගත හමුදා ක්‍රියාමාර්ග සාධාරණීකරණය කිරීම සඳහා වොෂින්ටනය මෙය පූර්ව නිමිත්තක් ලෙස භාවිත කිරීමට උත්සාහ කරන බවටද ඔහු චෝදනා කළේය.

1996 පෙබරවාරි මාසයේදී කියුබානු ප්‍රහාරක ජෙට් යානා මගින් ගුවන් යානා දෙකක් වෙඩි තබා බිම හෙළනු ලැබීය. එම යානා මියාමි නගරය පදනම් කරගත් කියුබානු පිටුවහල් කණ්ඩායමක් වන “බ්‍රදර්ස් ටු ද රෙස්කියු” (Brothers to the Rescue) සංවිධානය විසින් මෙහෙයවන ලද ඒවා විය. එම සිද්ධියෙන් පුද්ගලයන් සිව්දෙනෙකු ජීවිතක්ෂයට පත්වූහ.

කියුබානු ගුවන් සීමාව උල්ලංඝනය කළ ගුවන් යානාවලට එරෙහිව ආත්මාරක්ෂාව සඳහා මෙම පියවර ගත් බව හවානා පාලනය දිගින් දිගටම ප්‍රකාශ කර තිබේ.

කියුබානු රජයට එරෙහිව ක්‍රියාත්මක වන කියුබානු පිටුවහල් කණ්ඩායම් සමඟ ඇමෙරිකානු මධ්‍යම බුද්ධි ඒජන්සිය (CIA) දිගු ඉතිහාසයක් පුරා කටයුතු කර තිබේ. 1961 වසරේ අසාර්ථක වූ බේ ඔෆ් පිග්ස් (Bay of Pigs) ආක්‍රමණය එහි වඩාත් ප්‍රකට උදාහරණයකි. ඉන් පසු වසරේදී වොෂින්ටනය කියුබාවට එරෙහිව පුළුල් වෙළෙඳ සම්බාධක පද්ධතියක් පැනවීය.

ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්, ඔහු විසින් “ඩොන්රෝ මූලධර්මය” (Donroe Doctrine) ලෙස හඳුන්වනු ලබන ප්‍රතිපත්තිය යටතේ කියුබාවට එරෙහි පීඩනය තවදුරටත් තීව්‍ර කර තිබේ. එය 19 වැනි සියවසේදී හඳුන්වා දුන් “මොන්රෝ මූලධර්මයේ” (Monroe Doctrine) නවීකරණය කළ අර්ථකථනයක් ලෙස සැලකේ. බටහිර අර්ධගෝලය තුළ ඇමෙරිකානු ආධිපත්‍යය තහවුරු කිරීම එම ප්‍රතිපත්තියේ අරමුණයි.

ජනවාරි මාසයේදී ඇමෙරිකානු හමුදා වෙනිසියුලානු ජනාධිපති නිකොලස් මදුරෝ පැහැරගෙන යාමෙන් පසුව, ට්‍රම්ප් කියුබාවට එරෙහිව බලශක්ති සැපයුම් සම්බන්ධයෙන් ආසන්න වශයෙන් පූර්ණ අවහිරතාවක් පැනවීය. එමෙන්ම, ආණ්ඩු වෙනස් කිරීමේ මෙහෙයුමක් සඳහා මීළඟ ඉලක්කය කියුබාව වනු ඇති බවද ඔහු ප්‍රකාශ කළේය.

මෙම සීමා කිරීම් හේතුවෙන් කියුබාව තුළ පුළුල් බලශක්ති අර්බුදයක් ඇති වී තිබෙන අතර නිතර නිතර විදුලිය විසන්ධි වීම්ද වාර්තා වේ.

කියුබාවට මානුෂීය ආධාර ලබාදීමට රුසියාව, චීනය, මෙක්සිකෝව ඇතුළු රටවල් කිහිපයක් ඉදිරිපත් වී තිබේ. මාර්තු මාසයේදී රුසියාව කියුබාවට තෙල් බැරල් 700,000කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් ලබා දුන්නේය.