කැප දීවාලී සැමරුම හා අකැප විජයග්‍රහණයේ සැමරුම
දිවාලි, එසේත් නැතිනම් ආලෝකයේ උත්සවය ලෙස හැඳින්වෙන මෙම පූජනීය උත්සවය විවිධ ආගම් සහ සංස්කෘතීන් අතර සමරනු ලබන්නේ වෙනස් වූ ඓතිහාසික, ආගමික සහ සෘතුමය හේතූන් පදනම් කරගෙනයි.
ප්‍රධාන සංස්කෘතික සහ ආගමික හේතු
රාම කුමරුගේ නැවත පැමිණීම (හින්දු සම්ප්‍රදාය)
උතුරු ඉන්දියාවේ දිවාලි උත්සවය හා බැඳුණු ප්‍රධානතම පුවත වන්නේ රාම කුමරු, සීතා දේවිය සහ ලක්ෂ්මණ කුමරු වසර 14 ක වනවාසයෙන් සහ රාවණ රජු පරාජය කිරීමෙන් පසුව නැවත අයෝධ්‍යා රාජධානියට පැමිණීමයි. අයෝධ්‍යා වැසියන් ඔවුන්ව පිළිගැනීමටත්, අන්ධකාරය පරදා ආලෝකය ලැබීම සැමරීමටත් මැටි පහන් (diyas) දහස් ගණනක් දල්වා මාවත් ආලෝකමත් කළහ.
ලක්ෂ්මී දේවියට පූජා පැවැත්වීම
දිවාලි උත්සවය යෙදෙන්නේ අමාවක (අලුත් සඳ) දිනයටයි. මෙම රාත්‍රියේදී, බැතිමතුන් ලක්ෂ්මී පූජාව පවත්වා එළඹෙන වසර සඳහා සිය නිවෙස්වලට සහ ව්‍යාපාරවලට සප්‍රමාණ ධනය, සමෘද්ධිය සහ වාසනාව කැඳවා ගැනීමට ලක්ෂ්මී දේවියට ආරාධනා කරති.
නරකාසුර පරාජය කිරීම (නරක චතුර්දශී)
දකුණු සහ බස්නාහිර ඉන්දියාවේ දිවාලි උත්සවය සමරන්නේ ක්‍රිෂ්ණ දෙවියන් විසින් නරකාසුර නමැති අසුරයා පරාජය කිරීම සිහිපත් කරමින්. දහස් ගණනක් කාන්තාවන් සිරකර තබමින් පීඩා කළ මෙම අසුරයාගේ පරාජය මගින් අධර්මය පරදා ධර්මය ජය ගැනීම නිරූපණය වේ.
හර්ගෝබින්ද් සිං ගුරුතුමන්ගේ නිදහස් වීම (සික් සම්ප්‍රදාය)
සික් භක්තිකයන් දිවාලි දිනයේදී "බන්දී ඡෝර් දිවාස්" ("නිදහස් වීමේ දිනය") සමරයි. හයවන සික් ගුරුතුමන් වන හර්ගෝබින්ද් සිං සාහිබ්තුමන්, ජහන්ගීර් අධිරාජ්‍යයා විසින් ග්වාලියර් බලකොටුවේ සිරකර සිටි හින්දු රජවරුන් 52 දෙනෙකු සමඟ නිදහස ලබාගැනීම මෙයින් සිහිපත් කෙරේ.
මහාවීර ස්වාමින්ගේ නිර්වාණය (ජෛන සම්ප්‍රදාය)
ජෛන භක්තිකයන්ට දිවාලි යනු 24 වන තීර්ථංකරවරයා වන මහාවීර ස්වාමින් වහන්සේ ක්‍රි.පූ. 527 දී මොක්ෂය (නිර්වාණය) අවබෝධ කරගත් සංවත්සරයයි. පහන් දැල්වීමෙන් සංකේතවත් කරන්නේ උන්වහන්සේගේ ආත්මීය ඥානයේ ආලෝකය නොනිවා පවත්වා ගැනීමයි.
සෘතුමය අස්වැන්න නෙලීමේ උත්සවය
ඓතිහාසික වශයෙන් දකුණු ආසියාවේ ග්‍රීෂ්ම සෘතුවේ අස්වැන්න (Kharif) නෙලා අවසන් වීම දිවාලි කාල සීමාවට යෙදේ. ගොවීන් පසුගිය කන්නයේ අස්වැන්න වෙනුවෙන් කෘතඥතාව පළ කරන අතර, එළඹෙන ශීත ඍතුවේ වගා කටයුතු සාර්ථක කරගැනීමට ආශීර්වාද පතති.
පොදු විශ්වීය සංකේතවත් කිරීම්
සියලුම සම්ප්‍රදායන් හරහා දිවාලි උත්සවයෙන් මූලික තේමාවන් කිහිපයක් නිරූපණය වේ:
* අන්ධකාරය පරදා ආලෝකය ජය ගැනීම: මැටි පහන් දැල්වීමෙන් අඥානකම දුරුකර ප්‍රඥාව සහ ඥානය ලබාගැනීම සංකේතවත් කරයි.
* අසාධාරණය පරදා සාධාරණය ජය ගැනීම: ඓතිහාසික සහ මිථ්‍යා කථාවල එන යහපතෙහි ජයග්‍රහණයන් ඇගයීම.
* නව ආරම්භය: ගෙවතු පිරිසිදු කිරීම, අලුත් ඇඳුම් ඇඳීම, නව ගිණුම් පොත් ආරම්භ කිරීම සහ පැරණි අමනාපකම් අමතක කර නව ගමනක් ඇරඹීම.
මුලින්ම සඳහන්කල රාම කුමරුගේ පැමිනීම වාල්මිකී ඍෂිවරයා විසින් රාමායනය මගින් ලේඛනගත කළ රාම කුමරුගේ අයෝධ්‍යාවට පැමිණීමේ ඓතිහාසික/පෞරාණික සිදුවීමයි. වාල්මිකී ඉර්ශිවරයාගේ රාමායනයට අනුව රාමා පරාජය කලේ රාවණ නම්වූ ලංකාවේ රජෙකි.
වාල්මිකී ඍෂිවරයා විසින් රචිත රාමායණ මහා කාව්‍යය යනු භාරතීය සංස්කෘතියේ හා සාහිත්‍යයේ ප්‍රධාන ස්තම්භයකි. රාමායණයේ එන ප්‍රධාන කතා පුවත දෙස විමර්ශනාත්මකව බලන විට, යුද්ධයක් දක්වා වර්ධනය වූ සිදුවීම් මාලාව ආරම්භ වන්නේ රාමා, ලක්ෂ්මණ සහ සීතා දණ්ඩකාරණ්‍යයේ වෙසෙන සමයේදීය. රාමායණ කතාවට අනුව, රාවණා රජුගේ නැගණිය වූ ශූර්පණඛා (සුපර්ණකා) රාම සහ ලක්ෂ්මණ කෙරෙහි ඇතිකරගත් ආකර්ෂණය සහ ඉන්පසු ඇතිවූ ආරවුල හේතුවෙන් ලක්ෂ්මණ විසින් ඇගේ නාසය සහ කන් කපා දමා තදබල ලෙස අසාධාරණ ලෙස රූප විකල කරනු ලැබීය. තමන්ගේ නැගණියට සිදුකළ මෙම අමානුෂික සහ අවමානාත්මක හිංසනයට ප්‍රතිචාරයක් ලෙසත්, සිය රාජකීය සහ සොහොයුරු ගෞරවය ආරක්ෂා කරගැනීම උදෙසාත් රාවණා රජු විසින් සීතාව පැහැරගෙන එන ලදී.
ඉන්පසු ලංකාපුරයේදී සිදුවූ මහා සංග්‍රාමයෙන් රාවණා පරාජයට පත්වේ.
ඒ අනුව පැහැදිලි වන්නේ මෙම මුළු මහත් සංග්‍රාමයේ පදනම හුදෙක් එක් පාර්ශ්වයක "සාධුකාරී" ජයග්‍රහණයක් නෙවන බවත්, එය පවුල් ආරවුලක් සහ අභිමානය පිළිබඳ අර්බුදයක් මත පදනම් වූ සංකීර්ණ ඓතිහාසික සංකල්පයක් බවත්ය.
මෙහිදී නැගී සිටින අනෙක් ප්‍රබලම සදාචාරාත්මක හා තර්කානුකූල ප්‍රශ්නය නම් "සැමරුම් සහ ජාතික හැඟීම්" අතර ඇති පරස්පරතාවයි.
වසර තිහක් පුරා පැවැති කොටි ත්‍රස්තවාදය පරාජය කර මුළු රටටම සාමය උදාකිරීම සැමරීම "තවත් ජනවර්ගයකගේ හෝ පිරිසකගේ සිත් රිදවීමට හේතු වන්නේය" යන මතය ඉදිරිපත් කරමින් විජයග්‍රහණ සැමරීම නුසුදුසු බවට ඇතැම් පාර්ශ්ව තර්ක කරති.
එසේ නම්, ලංකාවේ ඓතිහාසික රජෙකු සහ නායකයෙකු වූ රාවණා පරාජය කිරීම සහ විනාශ කිරීම ලංකා භූමිය තුළම උත්සවශ්‍රීයෙන් සැමරීම සාධාරණ වන්නේ කෙසේද?
තමන්ගේම දේශීය නායකයාගේ පරාජය සංකේතවත් කරන සහ විදේශීය ජයග්‍රහණයක් උසස් කොට දක්වන සංකල්පයක් දේශීය වශයෙන් රාජ්‍ය හෝ සංස්කෘතික මට්ටමින් උත්කර්ශවත්ව සැමරීමත්, වසර තිහක් පැවති කොටි ත්‍රස්ථවාදයෙන් රට නිදහස්කරගැනීමේ විජයග්‍රහණය සැමරීම නොසළකා හැරීමත් පරාධීන ජාතියකටවත් ඔබින්නේද?
- වහල් නොවන මිකී
(මුහුණුපොතින් උපුටා ගන්නා ලදී)
සම්බන්ධිත පුවත් | Related News
ප්‍රධාන පුවත්
රුවන්වැලි මහා සෑය අසල සත්‍යග්‍රහයක් ආරම්භ කිරීමට යෑමේදී උණුසුම් තත්ත්වයක්..
හම්බන්තොට තෙල් පිරිපහදුව අර්බුදයක: ඩොලර් බිලියන 3.7 ක ගිවිසුම අවලංගු කිරීමට නිර්දේශ..
“යුද වියදම් කපා හැර වැඩකරන ජනතාව වෙනුවෙන් වහා පෙනී සිටිනු” - සෑන්ඩර්ස්ගෙන් ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයට සැර අවවාදයක්
පැය කිහිපයකදී කොළඹට මිලිමීටර් 129ක වර්ෂාපතනයක්..
ශ්‍රීලනිපය පිළිගත් දේශපාලන පක්ෂයක් ලෙස සැලකිය නොහැකියි.. - මැතිවරණ කොමිසම දන්වයි..
කෝටි10 කැබිනට් තීරණය හැංගුවේ ඇයි?.. ලැබෙන ප්‍රතිලාභ මොනවාද?.. - ප්‍රශ්න වැලක් මතු වන තිරය පිටුපස කතාව
ප්‍රංශයේ වෘත්තීය සමිති 5ක් එක්ව රට පුරා දැවැන්ත වර්ජනයක..
අනුරාධපුර පූජාභූමි සංවර්ධනයට අදාළව උපදේශක සභාවක් පත් කිරීම ගැන ප්‍රසාදය පළ කරනවා.. - දේශහිතෛෂී ජාතික ව්‍යාපාරයේ මහ ලේකම් වෛද්‍ය වසන්ත බණ්ඩාරගෙන් ජනපතිට ලිපියක්..
අනුරාධපුර පූජා නගර සංවර්ධන ක්‍රියාවලිය ආශ‍්‍රිතව පැන නැගී ඇති ගැටලූ සහ මහජන විරෝධය නිරාකරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් දේශහිතෛෂී ජාතික ව්‍යාපාරයෙන් ජනපතිට ලිපියක්..
ඇමෙරිකානු මැතිවරණ තීන්දුව හමුවේ ලෝක දේශපාලනයේ දැවැන්ත පරිවර්තනයක්..
මාලිමාව විපක්ෂයේදී කිව්ව කතා නිසා අද විහිළුවක් වෙලා.. - ප්‍රවීන මාධ්‍යවේදී ශමීන්ද්‍ර ෆර්ඩිනැන්ඩු
මධ්‍ය වාර මැතිවරණයෙන් ට්‍රම්ප් අන්ත පරාජයක් ලැබුවේ ඇයි?.. - ආචාර්ය ජගත් චන්ද්‍රවංශගෙන් අනාවරණයක්
"රටම එකට ජාතික මෙහෙයුම" පළමු සංවත්සරයේ සර්ව ආගමික වැඩසටහන අද අරලියගහ මන්දිරයේදී.. භික්ෂූන් වහන්සෙලා උපරිම ප්‍රමාණයක් සහභාගි කරවන ලෙසට දන්වා ලිපි යවයි..
LIOC හා සයිනොපෙක් ඔක්ටේන් 95 පෙට්‍රල් ලීටරය මිල රු.20කින් ඉහළට..
මැතිවරණ දිනයේදී ඊශ්‍රායලයට වාර්ෂිකව ලබාදෙන ඩොලර් බිලියන 4ක ආධාර නතර කරන බව ට්‍රම්ප් නිවේදනය කරයි..
ඡන්ද ගණන් කර අවසන් වෙන්නත් පෙරම ට්‍රම්ප් ට දැවැන්ත පරාජයක්...