පර්සියානු බොක්ක, හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හෝ උතුරු ඉන්දියානු සාගරයේ කිසිදු ඇමරිකානු නෞකාවක් නැහැ – ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ ජ්‍යෙෂ්ඨ උපදේශක

Oct 5, 2026 at 01:46 PM

|

Lanka Leader

බ්‍රිගේඩියර් ජෙනරාල් අලි ෆදවි

පළමු වරට පර්සියානු බොක්ක, හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය, ඕමාන් මුහුද හෝ උතුරු ඉන්දියානු සාගරය තුළ කිසිදු ඇමරිකානු නෞකාවක් නොමැති බව ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ ජ්‍යෙෂ්ඨ උපදේශකවරයෙකු ප්‍රකාශ කර තිබේ.

ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ සේනාධිනායකවරයාගේ උපදේශක කණ්ඩායමේ ප්‍රධානී බ්‍රිගේඩියර් ජෙනරාල් අලි ෆදවි රූපවාහිනී සම්මුඛ සාකච්ඡාවකට එක්වෙමින් ප්‍රකාශ කළේ, පසුගිය මාස කිහිපය තුළ හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය දැඩි ලෙස ඉරානයේ පාලනය යටතේ පවතින බවයි.

ඔහු සඳහන් කළේ, 1853 වසරේ සිට ඇමරිකානුවන් පර්සියානු බොක්ක තුළ සිය නාවික පැවැත්ම පවත්වාගෙන ගොස් ඇති නමුත්, පළමු වරට පර්සියානු බොක්ක, හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය, ඕමාන් මුහුද හෝ උතුරු ඉන්දියානු සාගරය තුළ කිසිදු ඇමරිකානු නෞකාවක් නොමැති බවයි.

“ඇමරිකානුවන් පලා ගොස් අපගේ දේශසීමාවලින් කිලෝමීටර් දහසකට වැඩි දුරකට ඉවත්ව ගොස් තිබෙනවා. මෙය ඔවුන්ගේ කැමැත්තෙන් සිදුවූ දෙයක් නොවෙයි. එය ඉරාන ඉස්ලාමීය ජනරජයේ සහ ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ නාවික හමුදාවේ බලසම්පන්නභාවයේ ප්‍රතිඵලයක්,” ෆදවි පැවසීය.

හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධියේ දකුණු මාර්ගය ඔස්සේ, ඉරානය නිල වශයෙන් නම් කර ඇති ප්‍රදේශයෙන් පිටතදී දිනකට උපරිම වශයෙන් තෙල් බැරල් මිලියන 3ත් 4ත් අතර ප්‍රමාණයක් ප්‍රවාහනය කළ හැකි බව ඇමරිකානුවන් පවසන බව ඔහු සඳහන් කළේය. එහෙත් සාමාන්‍යයෙන් එම සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ගමන් කරන තෙල් ප්‍රමාණය සමඟ සසඳන විට එම ප්‍රමාණය නොවැදගත් බව ඔහු පැවසීය.

මීට පෙර නිල මාර්ග ඔස්සේ දිනකට තෙල් බැරල් මිලියන 20කට වැඩි ප්‍රමාණයක් හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ප්‍රවාහනය වූ බවත්, ඊට අමතරව නිල නොවන ආකාරයෙන් තවත් තෙල් ප්‍රමාණයක් අපනයනය වූ බවත් ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ නිලධාරියා සඳහන් කළේය.

ලෝකයේ සමස්ත තෙල් අපනයනවලින් සියයට 46ක් හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ගමන් කළ බවද ඔහු පැවසීය. එමෙන්ම, නිතර සඳහන් වන සියයට 20ක අගය ලෝකයේ සමස්ත තෙල් පරිභෝජනයට අදාළ වන අතර, බොහෝ රටවල් තමන්ගේම නිෂ්පාදනයෙන් තෙල් පරිභෝජනය කරන බැවින් එම අගය අපනයන ප්‍රතිශතයක් නොවන බව ඔහු පැහැදිලි කළේය.

මෙම මාර්ගය ඔස්සේ සිදුවන තෙල් අපනයන මේ වන විට දැඩි බාධාවකට මුහුණ දී ඇති බවත්, එහි බලපෑම ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සහ යුරෝපය ඇතුළු ලෝක ආර්ථිකයට පුළුල් ලෙස බලපා ඇති බවත් ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ උපදේශකවරයා පැවසීය.

කලාපයේ තවදුරටත් උණුසුම්කාරී තත්ත්වයක් ඇති වුවහොත් එය ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයට හානිකර වනු ඇති බවට ඔහු අනතුරු ඇඟවීය. හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධියේදී ඇමරිකානු යුද නෞකා ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ නාවික හමුදාවේ සෘජු තර්ජනයට ලක්ව ඇති බවද ඔහු සඳහන් කළේය.

තත්ත්වය තවදුරටත් උත්සන්න කිරීමට ඇමරිකාවට සිය නාවික යාත්‍රා මත රඳා සිටීමට සිදුවනු ඇති බවද ඔහු පැවසීය.

“ඔවුන් සෑම දිනකම යම් ප්‍රදේශයකට බෝම්බ හෙළුවත්, ඔවුන්ට භෞතික පැවැත්මක් නොමැති තාක් ඔවුන්ගේ ඉල්ලීම් බලහත්කාරයෙන් ක්‍රියාත්මක කළ නොහැකියි,” ෆදවි පැවසීය.

ඇමරිකානු නෞකා “ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ නාවික හමුදාව හමුවේ නිරාවරණය වී ඇති අතර අවදානමට ලක්විය හැකි තත්ත්වයක” පවතින බවද ඔහු වැඩිදුරටත් සඳහන් කළේය.

ඔහුට අනුව, ඇමරිකානු හමුදා අවස්ථා කිහිපයකදී සිය යුද නෞකා හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය තුළට රැගෙන ඒමට උත්සාහ කර ඇති අතර, එම අවස්ථාවලදී ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවීය ආරක්ෂක බලකායේ නාවික හමුදාව සහ ගුවන් අභ්‍යවකාශ බලකාය විසින් ඒවාට ප්‍රහාර එල්ල කර තිබේ.

“තත්ත්වය තවදුරටත් උත්සන්න වීම නිසැකවම ඔවුන්ටම අවාසිදායක වනු ඇත,” ෆදවි අවධාරණය කළේය.