බ්‍රසීලය 2026: බහුද්‍රැවීය ලෝකයක ද්‍රැවීකරණය වූ මැතිවරණයක්..

Oct 4, 2026 at 05:21 PM

|

Lanka Leader

ආචාර්ය ජගත් චන්ද්‍රවංශ විසිනි.. 

බ්‍රසීලයේ 2026 මැතිවරණය ජනාධිපති ලූලා ද සිල්වා (Lula da Silva) සහ ෆ්ලේවියෝ බෝල්සොනාරෝ (Flávio Bolsonaro) අතර දැඩි තරගකාරී, අධික ලෙස ද්‍රැවීකරණය වූ සටනක් බවට පත්ව ඇත. මත විමසුම්වලට අනුව, දෙවන වටයේ තරගයකදී දෙදෙනාම කරට කර තත්ත්වයක පසුවන අතර, මැද මාවතේ විකල්පයන්ට ජනප්‍රියත්වයක් ලබා ගැනීමට හැකිවී නොමැත. අපේක්ෂකයින් දෙදෙනාටම 50% ක පමණ ප්‍රතික්ෂේප කිරීමේ ප්‍රතිශතයක් ඇති අතර, එම නිසා මෙම මැතිවරණය බලාපොරොත්තුවක් ඇති කර ගැනීමට වඩා ප්‍රතිවාදියා බලයට පැමිණීම වැළැක්වීම අරමුණු කරගත් එකක් බවට පත්ව තිබේ.

ලූලාගේ දේශීය වාර්තාව: දිළිඳුකම, රැකියා සහ ආර්ථික වර්ධනය

කම්කරු පක්ෂ (PT) යුගය මගින් පැහැදිලි හා ප්‍රායෝගික ප්‍රතිඵල ලබා දෙන ලදී. ලූලාගේ පළමු ධුර කාල දෙක තුළ (2003–2010), පෙර දශක දෙකට වඩා දෙගුණයක වේගයකින්, එනම් වසරකට සාමාන්‍යයෙන් 4% කින් දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය (GDP) වර්ධනය වූ අතර, ඉතිහාසයේ වාර්තා වූ අඩුම මට්ටමට රැකියා විරහිත භාවය පහත වැටිණි. අවම වැටුප උද්ධමනයට වඩා  63.7% කින් ඉහළ ගිය අතර, මිලියන 50 කට ආසන්න බ්‍රසීල ජනතාවක් අතිශය දිළිඳුකමින් මුදා ගැනීමට හැකි විය.

ලූලාගේ තෙවන ධුර කාලය යටතේ, 2026 දෙවන කාර්තුව වන විට රැකියා විරහිත භාවය 5.4% දක්වා පහත වැටුණු අතර, එය 2022 පැවති 9.3% සමග සසඳන විට ඓතිහාසික අවම අගයකි. සැබෑ සාමාන්‍ය කම්කරු ඉපැයීම් 12.7% කින් ඉහළ ගිය අතර, දිළිඳුකම 2022 පැවති 31.6% සිට 2024 වන විට 23.1% දක්වා පහත වැටුණි, එය ද තවත් වාර්තාගත අවම අගයකි. "බඩගින්නෙන් තොර වැඩසටහන" (Zero Hunger Plan) මගින් බ්‍රසීලයට එක්සත් ජාතීන්ගේ සාගින්න පිළිබඳ සිතියමෙන් ඉවත් වීමට උපකාර වූ අතර, වසර දෙකක් ඇතුළත ආහාර ලැබීමේ දැඩි අවිනිශ්චිතතාව 4.2% සිට 1.2% දක්වා අඩු කිරීමට හැකි විය.

සුළු හා මධ්යම පරිමාණ ව්‍යාපාර (SME) නැංවීම සහ රැකියා සුරක්ෂිතතාව

"අක්‍රෙඩිටා" වැඩසටහන (Acredita Program) මගින් ක්ෂුද්‍ර ව්‍යවසායකයින්, MEI සහ CadÚnico ප්‍රතිලාභීන් සඳහා ව්‍යාපාර ආරම්භ කිරීමට සහන පොලී අනුපාත සහ ණය පහසුකම් ලබා දෙයි. "කොන්ට්‍රාටා බ්‍රසීල්" (Contrata Brasil) වේදිකාව මගින් රජයේ ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය සරල කරන ලද අතර, සංකීර්ණ ටෙන්ඩර් පටිපාටිවලින් තොරව MEI සාමාජිකයන් සෘජුවම සේවයේ යෙදවීමට රාජ්‍ය ආයතනවලට ඉඩ සලසයි. මෙම ක්ෂේත්‍රය රැකියා උත්පාදනයේ ප්‍රධාන එන්ජිමයි: සියලුම නව රැකියාවලින් 60% ක්ම නිර්මාණය වූයේ ක්ෂුද්‍ර  හා කුඩා ව්‍යාපාර මෙන්ම MEI මගිනි. නීතිමය ලියාපදිංචි කිරීම් සඳහා වන දිරිගැන්වීම් සහ ඉලක්කගත ණය පහසුකම් හරහා රැකියා සුරක්ෂිතභාවය තවදුරටත් ශක්තිමත් විය.

චීනය දෙසට හැරීම සහ ගෝලීය දකුණේ විවිධාංගීකරණය

ඇමෙරිකානු තීරුබදු පීඩනය හමුවේ, ලූලා විසින් චීනය පීඩන සහන කපාටයක් (pressure valve) ලෙස භාවිතා කර ඇත. 2026 පළමු භාගයේදී, කෘෂිකාර්මික අපනයන ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 31 (35%) දක්වා ළඟා විය. ඌරු මස් කොටස්, සෝර්ගම් (sorghum) සහ DDGS ඒ අතර නව අපනයන භාණ්ඩ විය. බ්‍රසීලය 2026 දී ඉතියෝපියාවට කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදන 17 ක් ඇතුළුව නව වෙළඳපල අවස්ථා 114 ක් තහවුරු කර ගැනීමට ද සමත් විය.

බ්‍රික්ස් (BRICS) සහ ඩිල්මා රවුසෙෆ්ගේ NDB නායකත්වය

ලූලා විසින් බ්‍රික්ස් (BRICS) සංවිධානය විදේශීය මැදිහත්වීම්වලට ප්‍රතිරෝධය දැක්වීමේ මාධ්යයක් ලෙස සලකයි. මෙම උපායමාර්ගයේ ප්‍රධාන කුළුණක් වන්නේ නිව් ඩිවෙලොප්මන්ට් බෑන්ක් (New Development Bank) හි ඩිල්මා රවුසෙෆ්ගේ (Dilma Rousseff) නායකත්වයයි.ඇය 2023 දී ප්‍රථම වතාවට තේරී පත් වූ අතර 2025 මාර්තු මාසයේ දී 2030 දක්වා සේවය කිරීම සඳහා ඒකඡන්දයෙන් නැවත තේරී පත් වූ රවුසෙෆ්, NDB බැංකුව බටහිර ආධිපත්‍යය දරන මූල්‍ය ආයතනවලට එරෙහි බැලන්සයක් (counterweight) ලෙසට ස්ථානගත කලාය. ඇගේ නායකත්වය යටතේ, ජාතික මුදල්වලින් ගෙවීම් කිරීම සහ පාර්ශවීය ආයෝජන සඳහා වන ඩිජිටල් වේදිකා කෙරෙහි අවධානය යොමු කරමින්, ඩොලර් බිලියන 39 ක් වටිනා ව්‍යාපෘති 120 ක් පමණ බැංකුව විසින් මේ වනවිට අනුමත කර ඇත. රවුසෙෆ් විසින් NDB සාමාජිකත්වය ව්‍යාප්ත කිරීම ද අධීක්ෂණය කරන ලද අතර, උස්බෙකිස්ථානය සහ කොලොම්බියාව නව සාමාජිකයින් ලෙස තෝරාගෙන ඇති අතර ඉතියෝපියාව සහ ඉන්දුනීසියාව පිළිබඳවද සලකා බලමින් පවතී.

ෆ්ලේවියෝගේ තරුණ ආකර්ෂණය: මතභේදාත්මක නමුත් සැබෑ එකකි

සමාජ මාධ්ය සහ සංස්කෘතික සන්නාමකරණය භාවිත කරමින්, ෆ්ලේවියෝ ලූලාගේ පූර්ව ධුර කාලයෙන් පසුව උපත ලැබූ ඡන්දදායකයින් ඉලක්ක කරයි. සැප්තැම්බර් අග පැවැති මත විමසුමකට අනුව වයස අවුරුදු 16-34 අතර තරුණයින් අතර 39% ක ප්‍රතිශතයක් ලබා ගනිමින්, ලූලා ලැබූ 37% ට වඩා තරමක් ඉදිරියෙන් සිටීමට ඔහු සමත් විය. කෙසේ වෙතත්, මෙම පෙරමුණ ස්ථාවර නැත; අගෝස්තු මාසයේදී වයස අවුරුදු 16-24 අතර අය අතර ලූලා ඉදිරියෙන් සිටියේය.

ෆ්ලේවියෝට වාසිදායක වන බාහිර සාධක

ඇමරිකානු මුදල් ප්රතිපත්තිය: ෆෙඩරල් රිසර්ව් බැංකුවේ මූල්‍ය  ප්‍රතිපත්ති තද කිරීම බ්‍රසීල රියාල් (Real) මුදලට පීඩනයක් එල්ල කරන අතර, එමගින් ෆ්ලේවියෝගේ මූල්‍ය විනය පිළිබඳ පණිවිඩය වෙළඳපොළට වඩාත් විශ්වාසදායක කරයි.

ඇමරිකානු වීසා ආරවුල:

ෆ්ලේවියෝ හමුවීමට සැලසුම් කර සිටි නිලධාරීන් බ්‍රසීලය විසින් වළක්වනු ලැබීමෙන් පසුව, ඇමරිකාව විසින් බ්‍රසීල තානාපතිවරයාගේ වීසා බලපත්‍රය  අවලංගු කරන ලදී. ලූලා මෙය ස්වෛරීභාවය පිළිබඳ ප්‍රශ්නයක් ලෙස දකින අතර, මෙම ගැටුමෙන් ෆ්ලේවියෝ වාසි ලබයි.

සංස්කෘතික යුද්ධ (Culture Wars):

ඇමරිකාවෙන් පැමිණෙන ස්ත්‍රී-පුරුෂ භාවයට එරෙහි රැල්ල (anti-gender currents) ෆ්ලේවියෝගේ සන්ධානය ශක්තිමත් කරයි. 2024 ජනවාරි වන විට බ්‍රසීලයේ සංක්‍රාන්ති ලිංගිකයින්ට එරෙහි පනත් කෙටුම්පත් 293 ක් දක්නට ලැබුණු අතර, WDI Brazil වැනි කණ්ඩායම් ඇමරිකානු මතධාරී නීතිමය ප්‍රයත්නයන් සමග සම්බන්ධ වී තිබුණි.

විදේශීය මැදිහත්වීම් පිළිබඳ මතභේදය

ඇමරිකානු රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව විසින් "බ්‍රසීලයේ නීතිමය අවභාවිතයන් සහ වාරණයට එරෙහි වීම" වෙනුවෙන් වෙන් කරන ලද ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 1 ක ප්‍රතිපාදන, බ්‍රසීලයේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට එරෙහි කණ්ඩායම් සඳහා අරමුදල් සපයයි. බ්‍රසීලයේ නීතිපති කාර්යාලය (AGU) විසින් නීති විරෝධී විදේශීය මැදිහත්වීම් පිළිබඳව පරීක්ෂණ පවත්වන ලෙස ෆෙඩරල් පොලිසියෙන් ඉල්ලා සිටී. බලය අවභාවිත කිරීම සහ "Rockbridge Network" සමග ඇති සම්බන්ධතා පිළිබඳව  චෝදනා කරමින් PT පක්ෂය විසින් ෆ්ලේවියෝගේ අපේක්ෂකත්වය අහෝසි කිරීමට පෙත්සමක් ඉදිරිපත් කර ඇත. කුමන්ත්‍රණ උත්සාහයකට නායකත්වය දීම සම්බන්ධයෙන් වසර 27 ක සිරදඬුවමක් විඳිමින් ජායර් බෝල්සොනාරෝ (Jair Bolsonaro) තවමත් නිවාස අඩස්සියේ පසුවෙයි.

උපායමාර්ගික චිත්‍රය

බාහිර සාධක ෆ්ලේවියෝගේ සහයෝගයට සෘජුවම හේතු නොවූවත්, ඒවා ඔහුගේ සන්ධානය ශක්තිමත් කරයි: වෙළඳපොළවල් ඔහුව මූල්‍යමය වශයෙන් වගකිවයුතු අයෙකු ලෙස දකියි; ස්වෛරීවාදීන් ඇමරිකානු පීඩනයෙන් උද්යෝගිමත් වී ඇත; සමාජශීලී මතධාරීන්ට ජාත්‍යන්තර ජාල පවතී. මෙහි ඇති ප්‍රහේලිකාව වන්නේ: ලූලා පරාජය කිරීමේ අරමුණින් සිදුවන ඇමරිකානු ක්‍රයාමාර්ග මගින්, මෙම මැතිවරණය වැටලීමට ලක්වූ රජයක් සහ බටහිර ගැති අපේක්ෂකයෙකු අතර තේරීමක් ලෙස නිරූපණය කිරීමට ෆ්ලේවියෝ දරන උත්සාහය තවදුරටත් ශක්තිමත් වීමයි.

(ආචාර්ය ජගත් චන්ද්‍රවංශ යනු ගෝලීය දකුණේ කටයුතු සහ බහුද්‍රැවීය භූ-දේශපාලනය පිළිබඳ විශේෂඥතාවක් ඇති දේශපාලන විශ්ලේෂකයෙකි.)