තෙල් නල මාර්ග වලට එල්ල වූ ප්‍රහාරයෙන් පසු සෞදි අරාබිය යුරෝපයට තෙල් නැව්ගත කිරීම් අවලංගු කරයි – Reuters

Sep 16, 2026 at 02:47 PM

|

Lanka Leader

නාවික ගමනාගමන දත්තවලට අනුව, එවැනි නැව්ගත කිරීම් මගින් ගල්ෆ් කලාපයේ තෙල් නිෂ්පාදකයන්ට දිනකට තෙල් බැරල් මිලියන 7 සිට 9 දක්වා අපනයනය කිරීමට හැකි වී තිබේ. එය යුද්ධයට පෙර පැවති තෙල් ප්‍රවාහන ප්‍රමාණයෙන් සියයට 30 සිට 40 දක්වා පමණ වේ.

සැපයුම තවදුරටත් සීමා වෙමින් පවතින තත්ත්වය තුල දැනටමත් තෙල් මිල ඉහළ නංවා තිබේ.

Reuters විසින් උපුටා දක්වන ලද LSEG දත්ත අනුව, අඟහරුවාදා Brent futures බැරලයකට ඩොලර් 108කට ආසන්න මිලකට ගනුදෙනු වූ අතර, යුරෝපයේ භෞතික තෙල් තොග සැලකිය යුතු ලෙස ඉහළ මිලකට ගනුදෙනු වී තිබේ. එහිදී benchmark dated Brent මිල බැරලයකට ඩොලර් 122ක් පමණ විය.

පෝලන්තයට දැඩි සැපයුම් පීඩනයක්

ක්ෂණික පීඩනයකට මුහුණ දී සිටින රටවල් අතර පෝලන්තයද සිටී. Reuters විසින් උපුටා දක්වන ලද කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයේ මූලාශ්‍ර පහකට අනුව, රාජ්‍ය පාලනය යටතේ පවතින තෙල් පිරිපහදු සමාගමක් වන Orlen, උතුරු මුහුදෙන් සහ අනෙකුත් සැපයුම්කරුවන්ගෙන් ආදේශක තෙල් තොග ලබා ගැනීමට කඩිනමින් කටයුතු කරමින් සිටී.

Saudi Aramco 2022 වසරේදී Orlen සමාගමේ විශාලතම බොරතෙල් සැපයුම්කරු බවට පත්වූ අතර, මේ වන විට එම සමාගමට අවශ්‍ය තෙල්වලින් සියයට 40ක් පමණ සපයයි. එම සැපයුම පෝලන්තයට රුසියානු බොරතෙල් මත පැවති රඳාපැවැත්ම අවසන් කිරීමට උපකාර වී තිබුණද, සෞදි තෙල් සැපයුම්වල බාධාවන්ට පෝලන්තය දැඩි ලෙස නිරාවරණය වී තිබේ.

යේමනයේ හූතිවරුන් සමඟ ගැටුම උත්සන්න වෙයි

සෞදි තෙල් අපනයන යටිතල පහසුකම් මත පවතින මෙම පීඩනය ඇතිවන්නේ යේමනයේ හූතිවරුන් සමඟ යළිත් සටන් උත්සන්න වී ඇති අවස්ථාවකය. හූති කණ්ඩායම සෞදි අරාබිය තුළ පිහිටි ඉලක්ක වෙත බැලස්ටික් මිසයිල සහ ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර එල්ල කර ඇති අතර, සෞදි අරාබියද යේමනය තුළ ගුවන් ප්‍රහාර යළි ආරම්භ කර තිබේ.

පසුගිය(14) වනදා Khamis Mushait, Abha සහ Taif යන ප්‍රදේශවලට එල්ල වූ ප්‍රහාරවලින් සිවිල් වැසියන් 13 දෙනෙකු තුවාල ලබා ඇති බව සෞදි බලධාරීහු පැවසූහ. තවදුරටත් ප්‍රහාර එල්ල වීමේ අවදානම හේතුවෙන් දකුණු සෞදි අරාබිය පුරා ගුවන් ප්‍රහාර අනතුරු ඇඟවීම්ද ක්‍රියාත්මක කර තිබේ. මෙම අවදානම විශේෂයෙන් Jizan ප්‍රදේශය ආශ්‍රිතව ඉහළ මට්ටමක පවතී. එහි විශාල තෙල් පිරිපහදුවක් ඇතුළු ප්‍රධාන සෞදි බලශක්ති යටිතල පහසුකම් පිහිටා තිබේ.

රතු මුහුදේ නාවික මාර්ගයටත් තර්ජනයක්

මෙම උත්සන්න වීම රතු මුහුදේ නාවික මාර්ගයටද එකවර පීඩනයක් එල්ල කරමින් තිබේ. හූතිවරු යේමනයේ බටහිර වෙරළ තීරය දිගේ තම බලපෑම තවදුරටත් පුළුල් කර ඇති අතර, බාබ් අල්-මන්දබ් සමුද්‍ර සන්ධිය ආසන්නයේ උපායමාර්ගික ප්‍රදේශද අත්පත් කරගෙන තිබේ. රතු මුහුද සහ ඒඩන් බොක්ක අතර ගමන් කරන නෞකා මෙම සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ගමන් කළ යුතුය. මේ හේතුවෙන් සෞදි අරාබිය අරාබි අර්ධද්වීපයේ දෙපසින්ම අවදානමකට මුහුණ දී සිටී. නැගෙනහිරින් හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ගමනාගමනය දැඩි ලෙස බාධාවට පත්ව ඇති අතර, බටහිරින් එය මඟහැරීම සඳහා භාවිතා කරන තෙල් ප්‍රවාහන යටිතල පහසුකම් සහ නාවික මාර්ග ප්‍රහාරවලට වැඩි වශයෙන් නිරාවරණය වෙමින් පවතී.

ලිබියාවේ තවත් තෙල් සැපයුම් බාධාවක්

යුරෝපයට මෙම තත්ත්වය විශේෂයෙන් දැඩි විය හැක්කේ, ඒ සමඟම ලිබියාවෙන්ද තවත් තෙල් සැපයුම් බාධාවකට මුහුණ දීමට සිදුව ඇති බැවිනි.

ලිබියාවේ ජාතික තෙල් සංස්ථාව (NOC)පසුගිය 15 වනදා ප්‍රකාශ කළේ, Hamada සහ Al-Tahara තෙල් නිධි සහ NC5 මධ්‍යස්ථානය තුළ නිෂ්පාදන සහ මෙහෙයුම් අත්හිටුවා ඇති බවයි. මෙයට හේතු වී ඇත්තේ Petroleum Facilities Guard සාමාජිකයන් විසින් Hamada–Zawiya ප්‍රධාන නල මාර්ගයේ කපාටයක් බලහත්කාරයෙන් වසා දැමීමයි.

එම කපාටය වසා දැමීම හේතුවෙන් Tahara සම්බන්ධක ස්ථානයේ හදිසි පීඩන වැඩිවීමක් ඇති වූ අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස එම ස්ථාන තුනේම මෙහෙයුම් නතර කිරීමට සිදුව තිබේ. කපාටය වසා තැබීම දිගටම සිදු වුවහොත් හෝ බලහත්කාරයෙන් සිදුකරන වසා දැමීම් අනෙකුත් තෙල් නිධි වෙතද පැතිර ගියහොත්, force majeure තත්ත්වයක් ප්‍රකාශ කිරීමට සිදුවිය හැකි බව NOC අනතුරු අඟවා තිබේ.

දීර්ඝ කාලයක් පුරා මෙවැනි බාධා පැවතීම ලිබියානු ආර්ථිකයට මෙන්ම විශ්වාසනීය බලශක්ති සැපයුම්කරුවෙකු ලෙස රටේ කීර්තිනාමයටද හානි කරන බව NOC වැඩිදුරටත් ප්‍රකාශ කළේය.