කොටස් වෙළඳපළේ කෝටි 18 ක රහස් ගනුදෙනුව: නීතිය නැමුණේ කාටද?
කොළඹ කොටස් වෙළඳපළ ඉතිහාසයේ මෙතෙක් වාර්තා වූ විශාලතම මූල්‍ය සමථය ලෙස රුපියල් මිලියන 188.1 ක (කෝටි 18 කට අධික) දැවැන්ත මුදලක් ගෙවා සිද්ධියක් සමථයකට පත් කරගැනීමත් සමඟ, මෙරට ප්‍රාග්ධන වෙළඳපළේ විනිවිදභාවය සහ වගවීම පිළිබඳව බරපතළ සංවාදයක් නිර්මාණය වී තිබේ.
අදාළ නියාමන ලේඛනවලට අනුව, සුරැකුම්පත් හා විනිමය කොමිෂන් සභාව (SEC) විසින් කොළඹ කොටස් වෙළඳපළේ (CSE) සිදු වූ බව කියන මූල්‍ය විෂමාචාරයක් සම්බන්ධයෙන් මෙම සමථයට එළඹ ඇත. එහෙත් මෙතරම් විශාල මුදලක් ගෙවා නීතිමය ක්‍රියාමාර්ගවලින් නිදහස් වූ අදාළ ආයෝජකයා හෝ පාර්ශ්වය කවුරුන්ද යන්න මෙතෙක් ප්‍රසිද්ධියට පත් කර නොමැත.
'කෘත්‍රිම ඉල්ලුම' සහ සාමාන්‍ය ආයෝජකයා මුහුණ දුන් අවදානම
මෙම සිද්ධියේ මූලික චෝදනාව වී ඇත්තේ වෙළඳපළ තුළ "අසත්‍ය වෙළඳාම්" (False Trading) සහ කොටස් මිල කෘත්‍රිමව හැසිරවීමයි. සරලව කිවහොත්, කිසියම් සමාගමක කොටස් සඳහා සැබෑ ලෙසම පවතින ඉල්ලුමට වඩා විශාල ඉල්ලුමක් හා වටිනාකමක් ඇති බව පෙන්වීමට කෘත්‍රිම ගනුදෙනු මඟින් වෙළඳපළ නොමඟ යැවීම මෙහිදී සිදුව ඇත.
මෙවැනි කෘත්‍රිම ඉල්ලුමක් මවාපෑ විට, සාමාන්‍ය කුඩා පරිමාණ ආයෝජකයින් රැවටී එම කොටස් වැඩි මිලට මිලදී ගැනීමට පෙළඹේ. අනතුරුව එම කෘත්‍රිම ගනුදෙනු හදිසියේ නතර කළ විට කොටස් මිල ශීඝ්‍රයෙන් පහත වැටෙන අතර, අවසානයේ පාඩුව විඳදරා ගැනීමට සිදුවන්නේ සාමාන්‍ය ජනතාවටය. මෙම ක්‍රියාව 2021 අංක 19 දරන සුරැකුම්පත් හා විනිමය කොමිෂන් සභා පනතේ 128(1) වගන්තිය යටතේ නීතිවිරෝධී වරදකි.
අපරාධ නඩුවක් වෙනුවට 'මුදල් ගෙවා බේරීම'
කෙසේ වෙතත්, මෙම සිදුවීමේ වඩාත්ම අවධානයට ලක්ව ඇති කාරණය වන්නේ අදාළ වරද සම්බන්ධයෙන් අපරාධ නඩු විභාගයකට නොගොස් මුදල් ගෙවීමක් මඟින් එය සමථයකට පත් කරගැනීමයි.
කොමිෂන් සභා පනතේ 152 වගන්තිය අනුව, විමර්ශනයට ලක්වන වරදක් සඳහා එකඟ වූ දඩ මුදලක් ගෙවා නඩුව අවසන් කරගැනීමට (Compounding an offence) නීතිමය ඉඩකඩක් පවතී.
නියාමකයින්ගේ පැත්ත:
දීර්ඝ කාලයක් අධිකරණයේ නඩු කීම වෙනුවට ඉතා ඉක්මනින් රජයට මුදල් ලබාගැනීමට මෙමඟින් හැකියාව ලැබේ.
වෙළඳපළ නිරීක්ෂකයින්ගේ පැත්ත:
වරදකරුගේ අනන්‍යතාව හෙළි නොකර මෙවැනි විසඳුම් ලබා දීමෙන් සැබෑ යුක්තිය ඉටු වේද යන්න ගැටළුවකි. ධනවත් පුද්ගලයින්ට මුදල් ගෙවා වැරදි වසා ගැනීමටත්, සාමාන්‍ය ජනතාවට නීතිය තදින් ක්‍රියාත්මක වීමටත් ඉඩක් මෙයින් නිර්මාණය විය හැකි බවට විවේචන පවතී.
විදේශ ගිණුම් සහ අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව
මෙම ලේඛනවල සඳහන් වන තවත් කරුණක් වන්නේ, සංවෘත වෙළඳ මෘදුකාංග යෙදවුමක් (closed-shell trading application) හරහා පුද්ගලයින් නොමඟ යවා මුදල් විදේශීය බැංකු ගිණුම් වෙත යොමු කිරීමක් පිළිබඳව ලැබුණු තොරතුරු මත ඒ ගැන විමර්ශනය කිරීමට පොලිස් අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවට (CID) යොමු කර ඇති බවයි. කෙසේ වෙතත්, මෙම විමර්ශනය සහ කොටස් වෙළඳපළ සමථය අතර පවතින සෘජු සම්බන්ධය මෙතෙක් තහවුරු වී නොමැත.
රුපියල් කෝටි 18 කට අධික මුදලක් ගෙවමින් ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම කොටස් වෙළඳපළ විෂමාචාරය සමථයකට පත්ව අවසන් වුවද, ඊට සැබැවින්ම වගකිවයුතු පුද්ගලයා කවුරුන්ද යන්න රටට හෙළි නොවීම ප්‍රාග්ධන වෙළඳපළේ ආයෝජකයින් අතර නොවිසඳුණු ප්‍රශ්නාර්ථයක් ලෙස ඉතිරිව තිබේ.
- TheLeader
සම්බන්ධිත පුවත් | Related News
ප්‍රධාන පුවත්
නව ත්‍රස්ත පනතෙන් මානව හිමිකම් දැඩි ලෙස උල්ලංඝනය වීමේ අවදානමක්.. - ඇම්නෙස්ටි ඉන්ටර්නැෂනල්
පොලිස්පතිවරයා අධිකරණයට අපහාස කළ බව ප්‍රකාශ කරමින් ගම්පහ මහේස්ත්‍රාත්වරයා අදාළ ලිපිගොනු අභියාචනාධිකරණයට ඉදිරිපත් කරයි..
ශ්‍රී ලංකන් ගුවන් සේවයේ පද්ධතිවලට අනවසරයෙන් රිංගූ හැකර්ලා ඩොලර් 50,000ක කප්පමක් ඉල්ලලා.. - දයාසිරිගෙන් හෙළිදරව්වක්..
ප්‍රංශය ඇතුළු යුරෝපා රටවල උග්‍රවන ආර්ථික අර්බුදය සහ ජනතා විරෝධය ගැන ආචාර්ය ජගත් චන්ද්‍රවංශගෙන් අනාවරණයක්..
බුද්ධ ශාසන ඇමති අනුරාධපුර පූජා නගරය පිළිබඳ අර්ධ සත්‍යය මගින් විනාශකාරී මහා සත්‍යය සඟවනවා.. - ජාතික සංවිධානවලින් චෝදනා
භික්ෂූන් වහන්සේලා පාගමන පැවැත්වූවේ ආණ්ඩුව පෙරළන්න නෙවෙයි.. බුදු දහම, බුද්ධ චීවරය සහ මෙරට ඓතිහාසික වටිනාකම රැකගැනීම වෙනුවෙන්.. - මහාචාර්ය පූජ්‍ය කොටපිටියේ රාහුල හිමි
"විධායකයට විශාල බලයක් ලබාදීලා.. මහෙස්ත්‍රාත්වරයා රබර් මුද්‍රාවක් වෙලා": ත්‍රස්තවාදයෙන් රාජ්‍ය ආරක්ෂා කිරීමේ පනතට ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේදී පෙත්සම්කාර පාර්ශ්වයෙන් දැඩි විරෝධතා
අනුරාධපුර බුලන්කුලම වැව් රක්ෂිතයෙන් අක්කර 200ක් නිලධාරීන් අතර බෙදාදීමේ ක්‍රියාවලිය ප්‍රශ්න කරමින් දේශහිතෛෂී ජාතික ව්‍යාපාරයෙන් කෘෂිකර්ම ඇමති ලාල් කාන්තට ලිපියක්
ඉරානය නව වෙළෙඳ මාර්ගයේ ප්‍රධාන දුම්රිය සම්බන්ධතාවක් සම්පූර්ණ කරයි (වීඩියෝ)
කියුබාවේ හිටපු ජනාධිපති රාවුල් කස්ත්‍රෝ අත්අඩංගුවට ගැනීමට ඇමෙරිකානු ප්‍රාන්තයකින් වරෙන්තුවක්
ඇමරිකානු ජනපති ට්‍රම්ප් සහ රුසියානු ජනපති පුටින් අතර පැවති විනාඩි 90ක රහස් කතාබහේ ඇතුළාන්තය.. - ශ්‍රී ලංකා කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ ප්‍රධාන ලේකම්ගෙන් විශේෂ අනාවරණයක්..
මහ සඟරුවනට නින්දා අපහාස කරන නිරාගමික යූටියුබ් කරුවන්ට එරෙහිව අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවෙන් පරීක්ෂණයක්..
මුහුද යට කේබල් සහ AI මධ්‍යස්ථාන ඉලක්ක කර ගනිමින් ඉරානයෙන් දැවැන්ත යුද සූදානමක්!..
ඥානසාර හිමියන්ගේ සිවුර ගලවා ආණ්ඩුව රටට දෙන පණිවිඩය ගැන ප්‍රවීන මාධ්‍යවේදී ධර්මශ්‍රී ගෙන් අනාවරණයක්..
බෝධිසත්ව ගුණ නොමැති පුද්ගලයන් රජ නොවිය යුතුයි.. රජකම ලැබෙන්නේ චීවරය රකින්නයි..- අස්ගිරියෙන් ප්‍රකාශයක්..
මහානායක අතිපූජ්‍ය ඕමාරේ කස්සප නායක හිමියන් විපක්ෂ නායක හිරවෙන ප්‍රශන 3ක් අහලා..