හූතිවරු සෞදි අරාබියට එරෙහිව නාවික අවහිරයක් ප්‍රකාශ කරති!

Jul 21, 2026 at 12:38 PM

|

Lanka Leader

යේමනයේ ඉරානයේ සහාය ලබන හූති කැරලිකරුවන් සෞදි අරාබියට එරෙහිව නාවික අවහිරයක් (Naval Blockade) ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති අතර, එය වසර ගණනාවකට පසු දෙපාර්ශ්වය අතර ඇති වූ විශාලතම උත්සන්න වීම ලෙස සැලකේ.

මෙම පියවර ගෙන ඇත්තේ සතියකට පෙර සෞදි අරාබියේ සහාය ලබන යේමන රජයට පක්ෂපාතී හමුදා විසින් සනා ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළට බෝම්බ ප්‍රහාරයක් එල්ල කිරීමෙන් පසුවය. එම ප්‍රහාරයේ අරමුණ වූයේ ටෙහෙරානයේ සිට හූති නියෝජිත පිරිසක් රැගෙන ආ ඉරාන ගුවන් යානය සනා ගුවන් තොටුපළට ගොඩබෑම වැළැක්වීම බව වාර්තා වේ.

සඳුදා(20) නිකුත් කළ නිවේදනයක හූති හමුදා ප්‍රකාශක යහ්යා සරී (Yahya Saree) තම රටට එරෙහිව ක්‍රියාත්මක වන බව ඔහු හැඳින්වූ "අසාධාරණ සහ පීඩාකාරී අවහිර කිරීම" දැඩි ලෙස හෙළා දුන්නේය.

"ඇසකට ඇසක්" යන මූලධර්මය මත පදනම්ව, "අපරාධකාරී සෞදි සතුරාට එරෙහිව වහාම ක්‍රියාත්මක වන පරිදි නාවික අවහිරයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන බව" යේමන සන්නද්ධ හමුදා වෙනුවෙන් සරී X සමාජ මාධ්‍යයට එක් කළ වීඩියෝ පණිවුඩයකින් ප්‍රකාශ කළේය.

සෞදි අරාබිය විසින් සිදු කරන "ඕනෑම මෝඩ ක්‍රියාවක්" සඳහා "සම්පූර්ණ සහ තීරණාත්මක ලෙස උත්සන්න කරන ප්‍රතිචාරයක්" ලැබෙනු ඇති බවටද ඔහු අනතුරු ඇඟවීය.

සෞදි අරාබියේ විදේශ අමාත්‍යාංශය "හූති ත්‍රස්තවාදී මිලීෂියාව" හෙළා දකිමින්, ජාත්‍යන්තර නීතියට අනුකූලව තම නෞකා ආරක්ෂා කිරීම සඳහා අවශ්‍ය සියලු පියවර ගන්නා බව ප්‍රකාශ කළේය.

ෂියා මුස්ලිම් ව්‍යාපාරයක් වන හූතිවරු 2014 වසරේදී යේමනයේ සිවිල් යුද්ධය අතරතුර එරට අගනුවර වන සනා අත්පත් කර ගත්හ. ඊට වසරකට පසු ජාත්‍යන්තර වශයෙන් පිළිගත් යේමන රජයට සහාය ලබාදීම සඳහා සෞදි අරාබිය ප්‍රමුඛ හමුදා මැදිහත්වීමක් ආරම්භ කළේය.

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය සහ මානව හිමිකම් සංවිධාන විසින් හෙළා දකින ලද එම බෝම්බ ප්‍රහාර මාලාව හේතුවෙන් යේමනයේ මානුෂීය අර්බුදය තවදුරටත් උග්‍ර වූ අතර, මිලියන ගණනක් ජනතාව අවතැන් වූහ.

සෞදි නායකත්වයෙන් සිදු කළ යුද මෙහෙයුම්වලට ප්‍රතිචාර වශයෙන් හූතිවරු සෞදි අරාබියේ ගුවන් තොටුපළ සහ බලශක්ති පහසුකම් ඇතුළු ඉලක්ක වෙත මිසයිල සහ ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර එල්ල කළහ.

2023 දී ගාසා යුද්ධය ආරම්භ වීමෙන් පසු, පලස්තීන ජනතාව සමඟ සහයෝගීතාවය පළ කිරීමක් ලෙස හූතිවරු රතු මුහුදේ ගමන් කරන නෞකා ඉලක්ක කර ප්‍රහාර එල්ල කිරීමට පටන් ගත්හ. 2025 මැයි මාසයේදී එක්සත් ජනපදය සහ හූතිවරු අතර ඇති වූ සටන් විරාමයකින් පසුව එම ප්‍රහාර බොහෝ දුරට නතර විය.

සූවස් ඇළ (Suez Canal) හරහා මධ්‍යධරණී මුහුදටත්, බාබ් අල්-මන්දෙබ් සමුද්‍ර සන්ධිය (Bab el-Mandeb Strait) හරහා ඉන්දීය සාගරයටත් සම්බන්ධ වන රතු මුහුදේ ආරක්ෂාව ලෝක නාවික වෙළඳාම සඳහා අතිශය වැදගත් වේ.

මෙම නාවික අවහිරය ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත්තේ, තවත් ප්‍රධාන සමුද්‍ර ප්‍රවාහන මාර්ගයක් වන හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය (Strait of Hormuz) එක්සත් ජනපදය සහ ඉරානය අතර පවතින යුද්ධය හේතුවෙන් තවමත් වසා දමා ඇති පසුබිමකය.

අද(21) එරට වේලාවෙන් රාත්‍රියේ එක්සත් ජනපදය අඛණ්ඩව දසවන රාත්‍රියටත් ඉරානයට ගුවන් ප්‍රහාර එල්ල කළ අතර, දෙපාර්ශ්වයම පවසා ඇත්තේ පැවති සටන් විරාමය ප්‍රායෝගිකව අවසන් වී ඇති බවයි.