ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් ධූරයෙන් ඉවත් කිරීමට සෙනෙට් මන්ත්රීවරුන්ගෙන් දැඩි බලපෑම්.. 25 වන ව්යවස්ථා සංශෝධනය ක්රියාත්මක කරන ලෙසත් ඉල්ලීම්..
අමෙරිකානු දේශපාලන කරළිය උඩුයටිකුරු කරමින්, ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් වහාම ධූරයෙන් ඉවත් කරන ලෙස අමෙරිකානු සෙනෙට් මන්ත්රීවරුන් කණ්ඩායමක් ඉල්ලීමක් කර ඇති බව වාර්තා වේ.
ඒ සඳහා අමෙරිකානු ව්යවස්ථාවේ 25 වන සංශෝධනය භාවිතා කරන ලෙස ඔවුන් බලකර සිටින බව වාර්තා වේ.
ජනාධිපතිවරයාට තවදුරටත් සිය ධූරයේ වගකීම් දැරීමට හැකියාවක් නොමැති බවත්, රටේ ස්ථාවරත්වය ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා මෙම හදිසි පියවර ගැනීම අත්යවශ්ය බවත් එම මන්ත්රීවරුන් තර්ක කරති.
ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාමය ගැටුම.
මෙම පියවර පිටුපස සිටින සෙනෙට් මන්ත්රීවරුන් පවසන්නේ, රටේ නායකත්වය සහ තීරණ ගැනීමේ හැකියාව මේ වන විට අවදානමට ලක්ව ඇති බවයි. මෙය නූතන ඇමරිකානු දේශපාලන ඉතිහාසයේ ව්යවස්ථාදායකය සහ විධායකය අතර ඇති වූ බරපතලම ව්යවස්ථාමය ගැටුමක් ලෙස විචාරකයෝ හඳුන්වති.
25 වන ව්යවස්ථා සංශෝධනය ඉස්මතු කිරීම හරහා, මෙහි වගකීම දැන් උප ජනාධිපතිවරයා සහ ජනාධිපතිවරයාගේ කැබිනට් මණ්ඩලය වෙත පැවරේ. ව්යවස්ථාවට අනුව, ජනාධිපතිවරයාට තම රාජකාරි ඉටු කිරීමට නොහැකි බව තීරණය කිරීමටත්, බලය පැවරීමේ නිල ක්රියාවලිය ආරම්භ කිරීමටත් බලය ඇත්තේ එම නිලධාරීන්ටය.
තීව්ර වන දේශපාලන උණුසුම.
මෙම ඉල්ලීම ඉදිරිපත් වන්නේ අමෙරිකාව තුළ දැඩි දේශපාලන නොසන්සුන්තාවක් පවතින වටපිටාවක ය. මෙය හුදෙක් දේශපාලන මතභේදයක් පමණක් නොව, ජාතික ආරක්ෂාව සහ රාජ්ය ආයතනවල ස්ථාවරත්වය පිළිබඳ ගැටලුවක් බව මන්ත්රීවරු අනතුරු අඟවති.
දැන් මුළු රටේම අවධානය යොමුව ඇත්තේ, උප ජනාධිපතිවරයා සහ කැබිනට් මණ්ඩලය මෙවැනි පෙර නොවූ විරූ පියවරක් ගැනීමට එකඟ වනු ඇත්ද යන්න පිළිබඳවයි. මෙහි ප්රතිඵලය ඇමරිකානු නායකත්වයේ අනාගතය සහ පාලන ආයතන අතර බල තුලනය තීරණය කරනු ඇත.
මොකක්ද මේ 25 වන සංශෝධනය?
ඇමරිකානු ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ 25 වන සංශෝධනය (25th Amendment) යනු ජනාධිපතිවරයෙකුට සිය ධූරයේ රාජකාරි ඉටු කිරීමට නොහැකි වන අවස්ථාවකදී ක්රියාත්මක වන විශේෂ ආරක්ෂිත පියවරකි. මෙහි වඩාත්ම කතාබහට ලක්වන 4 වන වගන්තිය ක්රියාත්මක වන ආකාරය පහත පරිදි සාරාංශ කළ හැකිය:
පියවරෙන් පියවර ක්රියාවලිය:
1. නිවේදනය කිරීම:
උප ජනාධිපතිවරයා සහ කැබිනට් මණ්ඩලයේ බහුතරය (නැතහොත් කොංග්රස් මණ්ඩලය විසින් නම් කරන ලද විශේෂ මණ්ඩලයක්) විසින් ජනාධිපතිවරයාට සිය ධූරයේ බලතල සහ වගකීම් ඉටු කිරීමට නොහැකි බවට ලිඛිත ප්රකාශයක් සෙනෙට් මණ්ඩලයේ සභාපතිවරයාට සහ නියෝජිත මන්ත්රී මණ්ඩලයේ කථානායකවරයාට ලබා දිය යුතුය.
2. බලය පැවරීම:
එම ප්රකාශය ලබා දුන් වහාම, ජනාධිපතිවරයාගේ බලතල අත්හිටුවන අතර උප ජනාධිපතිවරයා "වැඩබලන ජනාධිපති" ලෙස වහාම රාජකාරි ආරම්භ කරයි.
3. ජනාධිපතිවරයාගේ ප්රතිචාරය:
ජනාධිපතිවරයා තමන්ට රාජකාරි කළ හැකි බවට ලිඛිතව දැනුම් දුන්නොත්, ඔහුට නැවත බලය ලබා ගත හැකිය. නමුත් උප ජනාධිපතිවරයා සහ කැබිනට් මණ්ඩලය එය පිළි නොගන්නේ නම්, අවසන් තීරණය ගැනීම සඳහා ප්රශ්නය කොංග්රස් මණ්ඩලය වෙත යොමු කෙරේ.
4. කොංග්රස් මණ්ඩලයේ තීරණය:
මෙහිදී ජනාධිපතිවරයා ස්ථිරවම ඉවත් කිරීමට නම්, සෙනෙට් මණ්ඩලයේ සහ නියෝජිත මන්ත්රී මණ්ඩලයේ තුනෙන් දෙකක (2/3) බහුතර ඡන්දයක් අවශ්ය වේ. එසේ නොවුණහොත් ජනාධිපතිවරයාට නැවත බලය හිමි වේ.
මෙය විශේෂ වන්නේ ඇයි?
* මෙම සංශෝධනය ඉතිහාසයේ කිසිදු දිනක ජනාධිපතිවරයෙකු බලයෙන් ඉවත් කිරීම සඳහා භාවිතා කර නොමැත.
* මෙය සාමාන්යයෙන් නිර්මාණය කර ඇත්තේ ජනාධිපතිවරයෙකු සිහිසුන් වීම හෝ බරපතල ලෙස රෝගාතුර වීම වැනි ශාරීරික/මානසික නොහැකියාවන් සඳහා වුවද, දේශපාලනික අර්බුදවලදී ද මෙය දැඩි ලෙස සාකච්ඡාවට බඳුන් වේ.
(අන්තර්ජාල තොරතුරු ඇසුරිනි)
සම්බන්ධිත පුවත් | Related News
ප්රධාන පුවත්
ඉරාන ගැටය: ට්රම්ප් පුටින් වෙත හැරුනේ ඇයි?
බදු අයින් කරලා තෙල් මිල අඩු කරනවා කියපු “සූර සරදියල්ලා” අද ආණ්ඩුව අරන් අතීත කතා අමතක කරලා... බුද්ධි අංශ ප්රධානී සලේ මීයන් කැරපෙත්තන් පිරි අපිරිසිදු සිරකුටියක නිරාහාරව තබා රෝගියෙක් කර මරා දාන්න සැලැස්මක්... - විමල්ගෙන් විශේෂ හෙළිදරව්වක්
ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් ධූරයෙන් ඉවත් කිරීමට සෙනෙට් මන්ත්රීවරුන්ගෙන් දැඩි බලපෑම්.. 25 වන ව්යවස්ථා සංශෝධනය ක්රියාත්මක කරන ලෙසත් ඉල්ලීම්..
ඇමති කුමාර ජයකොඩි යාළු මිත්රයන්ට තනතුරු දෙන්න ගිහින් ඛනිජතෙල් නීතිගත සංස්ථාව අවුල් ජාලාවක් කරලා.. තබ්ලා විශාරදයින්ටත් තනතුරු දීලා - පුබුදු ජයගොඩගෙන් අනාවරණයක්
ලංකාවේ විදේශ ප්රතිපත්තිය වෙනස් කිරීමට අල්ලස් දෙන ඊශ්රායලයට සේවය කරන සංවිධාන පිළිබදව CID යට පැමිණිල්ලක්..
සෞඛ්ය ලේකම් ඇතුළු හතරකට අල්ලස් පැමිණිලි..
ලිට්රෝ ගෑස් මිල රුපියල් 300කින් ඉහළට..
ඉරානය, යුද ගැටුම් අවම කිරීම සහ දේශපාලන විසඳුමක් ප්රවර්ධනය කිරීම සඳහා ‘පියවර තුනක’ ක්රමවේදයක් යෝජනා කරනවා- චීනයේ ඉරාන තානාපති චීන මාධ්ය වෙත පවසයි
එක්සත් ජනපද සහ ඊශ්රායල තානාපතිවරුන් පලවා හැරියහොත් හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා ඕනෑම අරාබි හෝ යුරෝපීය රටකට ඛනිජ තෙල් ප්රවාහනය කළ හැකියි -ඉරාන ඉස්ලාමීය විප්ලවවාදී ආරක්ෂක බලකාය
ආණ්ඩුවෙන් මෙදා අවුරුදු නැකැත් සීට්ටුව නෑ.. - කණ්ඩායම් දෙකකින් සීට්ටු දෙකක්..
ඉන්ධන මිල ඉහළට..
රනිල්ගේ ලන්ඩන් ගමනට වියදම මිලියන 16යි.. අනුරගේ යාපනයේ උත්සවයට වියදම මිලියන 11යි - RTI පනත යටතේ ලබා ගත් විස්තරය මෙන්න..
යුද්ධය නිසා අපට වෙන්නෙ කබලෙන් ලිපට වැටෙන්න.. මේක නව ලිබරල් ආර්ථික ක්රමයේ විනාශකාරී බව සනාථ වෙන අවස්ථාවක් - ආර්ථික විශ්ලේෂක ගයන්ත දෙහිවත්ත
ඉරානයට එරෙහි අමෙරිකානු-ඊශ්රායල ඒකාබද්ධ යුද්ධය අසාර්ථක විය හැකියි.. - ඊශ්රායල ජාතික දේශපාලන විශ්ලේෂක මෙරොන් රැපපෝර්ට්
ඉරානයේ ඊළඟ උත්තරීතර නායකයා ලෙස මොජ්තාබා කමේනි නම් කරයි
ඉරානය සමඟ කරන යුද්ධයෙන් ජයග්රහනය කළ හොත් ඇමරිකාවට ‘ටොන් ගණනක් මුදල් ඉපැයීමට හැකි වෙනු ඇත’ -රිපබ්ලිකන් සෙනෙට් සභික ලින්ඩ්සේ ග්රැහැම්