රේගු පරීක්ෂාවකින් තොරව නිදහස් කළ බහාලුම් ගැන කමිටු වාර්තාවේ නිගමන මෙන්න..

Jul 2, 2025 at 02:47 PM

|

Lanka Leader

බහාලුම් තොගයන් නිදහස් කිරීම සම්බන්ධව එල්ල වූ චෝදනා විමර්ශනය කිරීම සඳහා ජනාධිපතිවරයා විසින් පත් කරන ලද කමිටු වාර්තාව ඉකුත් දා පාර්ලිමේන්තුවේදී සමගි ජන බලවේගයේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී මුජිබුර් රහුමාන් විසින් පාර්ලිමේන්තුවේදී සභාගත කළේය.

මෙම කමිටු වාර්තාවෙන් අවදානම් වර්ගීකරණය යටතේ අනිවාර්යයෙන් ස්කෑන් පරීක්ෂාවට ලක් කළ යුතු රතු ලේබලය යටතේ වූ බහාලුම්  151 අතරින් බහාලුම් 37ක් කිසිදු ස්කෑන් පරීක්ෂාවකට ලක් නොකර නිදහස් කර ඇතැයි හෙළිදරව් කර තිබේ.

තවද  මෙම රතු ලේබලය යටතේ වූ බහාලුම් නිදහස් කිරීමේදි ස්කෑන් පරීක්ෂාවක් සිදුකළ යුතු වුවද ස්කෑන් පරීක්ෂාවන් සිදුකරන නිලධාරීන් අදාළ බහාලුම් 37 ස්කෑන් පරීක්ෂාවට ලක් කළ  යුතු බවට සටහනක් යොදා තිබුණද කිසිදු ස්කෑන් පරීක්ෂාවක් සිදු නොකර අදාළ බහාලුම් නිදහස් කර ඇතැයි මෙම කමිටු වාර්තාවෙන් හෙළි ව ඇත.

මේ සම්බන්ධයෙන් එම කමිටු වාර්තාවේ දක්වා ඇති නිගමන පහත පරිදි වේ.

"රේගු පරිශ්‍රය තුළ උද්ගත වූ බහාලුම් තදබදය නිරාකරණය කිරීම සඳහා තාවකාලික පියවරක් ලෙස, රේගු අවදානම් කළමනා කරණ පද්ධතිය මඟින් " රතු" ලෙස හඳුනාගත්, ඉහළ අවදානමක් ඇති බහාලුම අනිවාර්ය භෞතික පරීක්ෂාවකින් තොරව, රේගු අධ්‍යක්ෂ ජනරාල්වරයාගේ උපදෙස් හා රේගු දෙපාර්තමේන්තුවේ ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරින්ගේ එකඟතාවයෙන් පත්කළ කමිටුවක් මඟින් නිදහස් කිරීමේ ක්‍රමවේදය සම්බන්ධයෙන් වන විමර්ශන කමිටුවේ නිගමනයන් වනුයේ,

(i) අන්තර්ජාතික වශයෙන් පිළිගත් ක්‍රමවේදයකට අනුව අවදානම් කළමනා කරණ ක්‍රම වේදයක් අනුගමනය කිරීම සඳහා රේගු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් 2021 ඔක්තෝම්බර් 26 දිනැතිව, දෙපාර්තමේන්තු නියෝග අංක 1531 යටතේ, වෙනම අවදානම් කළමනා කරණ අංශයක් ස්ථාපිත කරන ලදී. එහි මූලික අරමුණ වූයේ, බහාලුම් නිදහස් කිරීමේ දී එකී බහාලුම් ආනයනකරුවන් සම්බන්ධයෙන් පද්ධතිය තුළ ඇති දත්ත පදනම් කරගෙන පුද්ගල මැදිහත් වීමකින් තොරව, අවදානම අනුව, " රතු", "කහ " සහ " කොළ " ලෙස වර්ගී කරණය කර, ඒ අනුව, එකී අවදානමට සරිලන පරිදි ස්ථාපිත කර ඇති ක්‍රියාපටිපාටි අනුව බහාලුම් නිදහස් කිරීමය.

නමුත්, මෙම ප්‍රශ්නගත බහාලුම නිදහස් කිරීම සඳහා රේගු අධ්‍යක්ෂ ජනරාල්වරයාගේ උපදෙස් හා ඉහළ කළමනා කරණය විසින් ගත් තීරණයක් පරිදි අවදානම් කළමනා කරණ ක්‍රම වේදය මඟින් '" රතු " ලෙස වර්ගී කරණය කරන ලද බහාලුම් භෞතික පරීක්ෂාවකින් තොරව නිදහස් කිරීම, දෙපාර්තමේන්තු නියෝග මත ස්ථාපිත කර ඇති පිළිගත් ක්‍රියාපටිපාටි වලට පටහැනි වේ.

(ii) රේගු ආඥා පනතේ 2 වන වගන්තිට ප්‍රකාරව රේගු අධ්‍යක්ෂ ජනරාල්වරයාට රේගු දෙපාර්තමේන්තුවේ කර්තව්‍යයන් ඉටු කරගෙන යාම සඳහා " සාමාන්‍ය අධිකාරිත්වයක් " ලබා දී ඇති නමුත්, පිළිගත් ක්‍රියාපටිපාටි වලින් බැහැර වීම සඳහා ඔහුට ප්‍රකාශිත හෝ ව්‍යංග බලයක් පනත මඟින් ලබා දී නොමැත. එබැවින්, බහාලුම් නිදහස් කිරීම සඳහා රේගු දෙපාර්තමේන්තුව තුළ විධිමත් පරිදි ස්ථාපිත කර ඇති අවදානම් කළමනා කරණ ක්‍රම වේදයට පරිබාහිරව කමිටුවක් මඟින්, අවදානම් කළමනා කරණ පද්ධතිය යටතේ " රතු " ලෙස වර්ගී කරණය කරන ලද ඉහළ අවදානමක් සහිත බහාලුම භෞතික පරීක්ෂාවකින් තොරව නිදහස් කිරීම සඳහා ගනු ලැබූ තීරණය පනත මඟින් ඔහු වෙත ලබා දී ඇති බලතල අතික්‍රමණය කිරීමක් වේ.

(iii) 2025 ජනවාරි 18 දින නිදහස් කළ බහාලුම් 309 තුළ තිබූ " රතු " ලෙස අවදානම් කළමනා කරණ පද්ධතිය මඟින් වර්ගී කරණය කළ බහාලුම් 151 සහ 2024 ජූලි මාසයේ සිට අවස්ථා 13 කදී නිදහස් කළ '' රතු" ලෙස වර්ගී කරණය කළ බහාලුම් 999 භෞතික පරීක්ෂාවකට ලක් කර නොමැති බැවින්, හා එකී බහාලුම් සම්බන්ධයෙන් පසු විගණනයක් හෝ රේගු දෙපාර්තමේන්තුව තුළ ඇති අනිකුත් රේගු නිවාරණ අංශ මඟින් එම බහාලුම් පිළිබඳව විමර්ශනයක් සිදුකර, එකී බහාලුම් තුළ අවිආයුධ, රත්‍රං, දියමන්ති, මත්ද්‍රව්‍ය, සෞඛ්‍යයට අහිතකර ද්‍රව්‍ය, රේගු සටහන් කරයේ සඳහන් භාණ්ඩ වලට පටහැනි භාණ්ඩ හෝ ප්‍රමාණයන් ඇතුළත් වී තිබුනේ ද යන්න හෙළිදරව් කර නොමැති බැවින්, මෙම " රතු" ලෙස වර්ගී කරණය කරන ලද බහාලුම් වල සත්‍ය වශයෙන් අඩංගු ද්‍රව්‍ය පිළිබඳව හා එමඟින්, රටේ ආරක්ෂාව, සෞඛ්‍ය හෝ රාජ්‍ය ආදායමට සත්‍ය වශයෙන් සිදු වූ බලපෑම පිළිබඳව නිශ්චිතමතයක් පලකළ නොහැක. ඒ අනුව, රේගු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් අවදානම් කළමනාකරණය සඳහා අවශ්‍ය විචක්ෂණශීලි පසු විපරම් ක්‍රියාමාර්ග අවශ්‍ය අවස්ථාවලදී නොගැනීම තුළින් රේගු දෙපාර්තමේන්තුවේ මූලික වගකීම් අවදානමට ලක් කර ඇත.

(iv) 2024 ජූලි මාසයේ සිට 2025 ජනවාරි 18 දක්වා කාල පරිච්ඡේදය තුළ රේගු පරිශ්‍රය තුළ වරින් වර ඇති වූ බහාලුම් තදබදය සමනය කිරීමේ අරමුණ ඇතිව, සද්භාවයෙන් රේගු අධ්‍යක්ෂ ජනරාල්වරයා සහ රේගු දෙපාර්තමේන්තුවේ ඉහළ කළමනා කරණය ගත් තීන්දුවක් මත දෙපාර්තමේන්තුව තුළ නීත්‍යානුකූල ලෙස ස්ථාපිත කර ඇති බහාලුම් නිදහස් කිරීම සඳහා වන ක්‍රමවේදයෙන් බැහැරව කමිටුවක් මඟින් " රතු " ලේබල් යටතේ වර්ගී කරණය කරන ලද ඉහළ අවදානමක් සහිත අනිවාය භෞතික පරීක්ෂාවකට ලක් කළ යුතු බහාලුම් එසේ නොකර නිදහස් කිරීම සත්‍ය වශයෙන් බහාලුම් තදබදය නිරාකරණය කිරීම සඳහා ගත් පියවරක් බවට පරීක්ෂණ කමිටුවට නිරීක්ෂණය නොවීය.

එනම්, අවස්ථා 14කදී කමිටුව විසින් නිදහස් කල බහාලුම් ප්‍රමාණයන් පරීක්ෂා කිරීමේදී ඇතැම් දිනවල බහාලුම් 13 ක් සහ 63 ක් වශයෙන් අවම බහාලුම් ප්‍රමාණයක් නිදහස් කළ අවස්ථා ද තිබු අතර, මුළු කාල පරිච්ඡේදයම සැලකිල්ලට ගත් විට, එක් අවස්ථාවක දි නිදහස් කර ඇති උපරිම බහාලුම් ප්‍රමාණය 383 කි. එමෙන්ම, 2024 ජුලි මාසයේ සිට 2025 ජනවාරි 18 දින දක්වා කමිටුව රැස් වී බහාලුම් නිදහස් කළ දින වල රේගු පරිශ්‍රය තුළ තිබූ බහාලුම් ප්‍රමාණය පිළිබඳ විස්තර ඉල්ලුම් කළද, ඒ පිළිබඳ තොරතුරු නොලැබුන බැවින්, එම එක් එක් දිනයන්හි, නිදහස් කළ බහාලුම් ප්‍රමාණය, එදිනට රේගුව තුළ ගොඩගැසී තිබූ බහාලුම් ප්‍රමාණය පිළිබඳ විස්තර ඉල්ලුම් කළ, එම එක් එක් දිනයන්හි, නිදහස් කළ බහාලුම් ප්‍රමාණය, එදිනට රේගුව තුළ ගොඩගැසී තිබූ සත්‍ය බහාලුම් ප්‍රමාණය හා සැලකීමේදී භෞතික පරීක්ෂාවකින් තොරව " රතු" ලේබල් සහිත බහාලුම් නිදහස් කිරීමෙන් ඇති විය හැකි ඉහළ අවදානමද නොසලකා බහාලුම් තද බදය නිරාකරණය කිරීමේ අරමුණින්ම ගත් ක්‍රියා මාර්ගයක් ලෙස තහවුරු කරගතනොහැකි විය.

එසේ සද්භාවයෙන් බහාලුම් තදබදය සමනය කිරීමේ අරමුණින් මෙම ක්‍රියාදාමය සිදු කළේ නම්, මෙම ක්‍රමවේදය පිළිබඳව විධිමත් පරිදි රේගු දෙපාර්තමේන්තුවේ සියලු අංශ දැනුවත් කර, රේගු පරිශ්‍රයෙන් පිටවු පසු ඒ පිළිබඳව අනෙකුත් රේගු විමර්ශන අංශ මඟින් පරීක්ෂාවකට ලක් කර " රතු " ලෙස වර්ගී කරණය කරන ලද බහාලුම් භෞතික පරීක්ෂා නොකිරීමෙන් ඇති විය හැකිව තිබූ අවදානම අවම කරගැනීමට හැකිව තිබුණි.

(v) බහාලුම් නිදහස් කිරීම සඳහා පත් කළ කමිටුව විසින් 2025 ජනවාරි 18 දින නිදහස් කළ ඉහළ අවදානමක් ඇති '' රතු " වර්ගීකරණය යටතේ වන බහාලුම් 151 අතුරින් බහාලුම් 114 ක් ස්කෑන් පරීක්ෂවට ලක් කර ඇති අතර, එම ස්කෑන් පරීක්ෂාවේදී ඇතැම් බහාලුම් වල අඩංගු ද්‍රව්‍ය හා ප්‍රමාණයන් පිළිබඳව අවිනිශ්චිතතාවයක් තිබෙන බවත් ඒවා වැඩිදුර විමර්ශනය කරන ලෙස අදාළ බහාලුම් ස්කෑන් කරන ලද නිලධාරීන් ලිඛිතව දන්වා තිබියදීත්, ඒ පිළිබදව අවධානය යොමු නොකර අදාළ බහාලුම් නිදහස් කිරීම මගින් ඒ සඳහා වගකිව යුතු නිලධාරීන් තම රාජකාරි වගකීම පැහැර ඇති අතර, එකී නිලධාරීන්ට විරුද්ධව අභ්‍යන්තර පරීක්ෂණයක් පවත්වා අවශ්‍ය ඉදිරි ක්‍රියාමාර්ග ගත යුතුය."